Dünya’nın milyonlarca yıl boyunca yaşam için uygun sıcaklık aralığında kalmasını sağlayan doğal sistemin sırrı sonunda çözüldü.
Araştırmacılar, gezegenin iklimi üzerinde deniz seviyesi, okyanus oksijeni, fosfat ve karbon depolanması arasında karmaşık bir geri besleme mekanizması bulunduğunu tespit etti.
FOSFAT VE DENİZ SEVİYESİNİN İKLİME ETKİSİ
Syracuse ve Oxford üniversitelerinden bilim insanlarının yürüttüğü çalışma, deniz organizmaları için kritik olan fosfatın iklim bulmacasının eksik parçası olduğunu gösterdi.
Deniz seviyesinin düşmesiyle suya karışan fosfat, deniz yaşamını artırarak atmosferdeki karbondioksitin organik karbon halinde deniz tabanına gömülmesini sağladı.
Bu organik maddelerin dibe çöküp çürümesiyle okyanustaki oksijen azalırken, düşük oksijen koşulları tortullardan daha fazla fosfat salınımını tetikledi.
Böylece deniz tabanında hapsolan karbon miktarı arttı ve atmosferdeki karbondioksit azalarak gezegenin soğumasına doğrudan katkıda bulundu.
KARBON DEPOLANMASI İÇİN OPTİMUM KOŞULLAR
Araştırmacılar, gezegendeki karbon birikiminin en üst düzeye çıktığı dönemin, deniz seviyesinin günümüzden 10 ila 40 metre daha yüksek olduğu dar bir zaman dilimi olduğunu belirledi.
Bu optimum süreçte oksijeni az olan deniz bölgeleri organik madde açısından zengin tortullarla birleşerek doğal döngünün milyonlarca yıl sürmesine imkan tanıdı.
Yaklaşık 56 ila 34 milyon yıl öncesini kapsayan Eosen dönemi gibi deniz seviyesinin çok yüksek olduğu zamanlarda ise sığ sular fosfatı hapsettiği için karbon gömülme mekanizması devre dışı kaldı.
Karbonun deniz tabanına yeterince gömülememesi, atmosferde karbondioksit birikimine yol açarak Dünya’nın daha sıcak kalmasına neden oldu.
GEÇMİŞİN OKSİJEN KAYITLARI İNCELENDİ
Bilim insanları bu 60 milyon yıllık döngüyü kanıtlamak için eski okyanuslardaki oksijen seviyelerini tahmin etmeye yarayan iyot-kalsiyum oranından faydalandı.
Syracuse Üniversitesi’nde gerçekleştirilen kütle spektrometresi ölçümleri, mikroskobik deniz canlılarının korunmuş kimyasını inceleyerek eski suların durumu hakkında kritik veriler sundu.
kaydırmaya devam ederek gündemden son dakika ve magazin haberlerine havadiskolik.com üzerinden anında erişebilirsiniz.
kaynak
News
