Yardım kuruluşundan ticari holdinge geçiş yapıldığı tartışmaları başladı: Kızılay MÜSİAD’a mı emanet?

Çadır satışıyla hafızalara kazınan Kızılay’da, şimdi de yeni yapılanma ve atamalar tartışma konusu oldu. Yeni duyurulan yapılanmayla Kızılay Yatırım Holding bünyesinde üç ana stratejik küme oluşturuldu. Bu kümelerden biri, Kızılay Sağlık, Kızılay Bakım, Kızılay Teknoloji, Kızılay Etki Yatırım ve Kızılay Gayrimenkul şirketlerini kapsıyor. Söz konusu kümenin başkanlığına Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) Genel Başkan Yardımcılığı ve Yüksek İstişare Kurulu Üyeliği gibi MÜSİAD’da önemli görevler yapmış Gökhan Yetkin getirildi.

YÜKSEK GETİRİ ODAKLI

Duyuruda ayrıca, ileri teknoloji, biyoteknoloji ve yeşil enerji alanlarını kapsayan “Atılım Kümesi”nin kurulduğu belirtildi. Kapsamda Kızılay TÜBİTAK Ar-Ge, Kızılay Biyomedikal ve Enteral Beslenme şirketleri bulunuyor. Bu kümenin liderliğine, ProTürk ile yürüttüğü projelerle öne çıkan Mustafa Günhan Nasuhbeyoğlu getirildi. Nasuhbeyoğlu’nun yönetiminde, Kızılay tarihinin “en potansiyelli yatırımı” olarak tanımlanan ProTürk İlaç Sanayi’nin Ankara’daki plazma fraksinasyon tesisi için Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle devlet yardımı tahsis edildi.

Yeni yapıda, “Chief Cluster Officer” (CCO) olarak tanımlanan yöneticiler, iştiraklerin günlük operasyonlarından çok yatırım kararlarından sorumlu olacak. Bu model, Kızılay’ın insani yardım kimliğini bir yana bırakıp yatırım odaklı bir şirkete dönüştüğü eleştirilerine yol açtı.

HAFIZALARA KAZINMIŞTI

Kızılay’ın 2023 Kahramanmaraş depremlerinde depremzedelere çadır satışı yapıldığı ortaya çıkmış, toplumda büyük tepki çekilmişti. Kan bağışı organizasyonlarında yaşanan şeffaflık sorunları kamuoyunda güven erozyonuna yol açmıştı. Gayrimenkul projeleri ve şirketleşme faaliyetleri ise sık sık kamu yararına aykırı olduğu gerekçesiyle eleştirilmişti.

NE ZAMAN ŞİRKETLEŞTİ?

Kızılay’ın şirketleşme süreci 2000’li yıllarda taşınmaz bağışlarını işletmek ve gelir sağlamak amacıyla attığı ilk adımlarla başladı. 2018’de “Kızılay Holding” benzeri bir model tartışmaya açıldı, gayrimenkul ve sağlık yatırımları öne çıktı. 2020’lerde Kızılay Sağlık, Kızılay Bakım ve Kızılay Teknoloji gibi iştirakler kurularak kurum giderek bir şirketler topluluğu görünümü kazandı. 2023 Kahramanmaraş depreminde depremzedelere çadır satışı, şirketleşmenin yarattığı krizlerin en çarpıcı örneği oldu. 2025’te yeni yapılanmayla “stratejik kümeler” kuruldu. Biyoteknoloji, ilaç ve gayrimenkul yatırımlarıyla Kızılay, insani yardım kuruluşu kimliğinden uzaklaşarak adeta bir holding gibi konumlandı.