Ukrayna ve Moldova’nın AB üyelik sürecinde yeni aşama

AB Konseyinden yapılan açıklamalarda, Ukrayna ve Moldova ile Lüksemburg’da ayrı ayrı yapılan katılım müzakereleri konferanslarının ardından bu ülkelerle “Temeller” başlıklı ilk fasıl kümesinin açıldığı belirtildi.

Açıklamalarda, ilk fasıl kümesinin katılım müzakereleri sürecinde aday ülkelerle ilk açılan ve son kapanan fasıl olduğu, bu kümedeki ilerlemenin müzakerelerin genel hızını belirlediği kaydedildi.

Bu küme, “23. fasıl yargı ve temel haklar, 24. fasıl adalet, özgürlük ve güvenlik, 5. fasıl kamu alımları, 18. fasıl istatistik ve 32. fasıl mali kontrol” içeriyor.

AB Komisyonunun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Marta Kos, Ukrayna’yla ilk fasıl kümesinin açılmasına ilişkin ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı açıklamada, “Ukrayna’yı AB’ye kazandırma kararlılığımız hiç bu kadar büyük olmamıştı” ifadesini kullandı.

Kos, Ukrayna’nın “Rusya’nın saldırılarına rağmen” AB üyeliği sürecinde “büyük ilerleme kaydettiğini” belirterek AB Konseyinin “gecikmeden” kalan beş fasıl kümesini açmasını beklediklerini kaydetti.

AB Konseyi Başkanı Antonio Costa 12 Haziran’da, üye ülkelerin Ukrayna ve Moldova ile katılım müzakerelerinde ilk fasıl kümesinin açılması konusunda uzlaştığını bildirmişti.

Ukrayna, Rusya ile savaşın başlamasının ardından 28 Şubat 2022’de, Moldova ise 3 Mart 2022’de AB üyeliği için başvuruda bulunmuştu. İki ülkeye Haziran 2022’de aday ülke statüsü verilmiş, Aralık 2023’te ise katılım müzakerelerinin başlatılması kararlaştırılmıştı.

AB, Ukrayna ve Moldova ile ilk hükümetlerarası konferansları Haziran 2024’te düzenleyerek müzakereleri resmen başlatmıştı. Ancak müzakerelerde ilk fasıl kümelerinin açılabilmesi için aday ülkelerin reform hazırlıklarının değerlendirilmesi ve üye ülkelerin oybirliğiyle onayı gerekiyordu.

Süreçte Macaristan, Ukrayna’daki Macar azınlığın haklarına ilişkin çekinceleri gerekçesiyle ilerlemeye karşı çıkmıştı. Son dönemde Peter Magyar hükümetiyle üye ülkeler arasında sağlanan uzlaşının ardından, katılım sürecinin temelini oluşturan “Temeller” fasıl kümesinin açılmasının önü açılmıştı.