Suriye’de ‘Rus düğümü’ nasıl çözüldü?

Suriye’deki Şara rejiminin Dışişleri Bakanı Esad Şeybani, El-Mecelle dergisine çarpıcı açıklamalarda bulundu.

– Rusya’nın Suriye’deki çıkarı tam olarak nedir?

– Bu çıkar Baas rejimine mi, Suriye devletine mi, jeopolitik konuma mı, yoksa kalıcı varlık isteğine mi bağlı?

“SANKİ PUTİN’LE KONUŞUYORDUM”

Halep’in alınması ve Hama’ya yönelik operasyonların başlamasının ardından, Ruslarla temas için doğru zamanın geldiğine bizzat, Heyet Tahrir Şam (HTŞ) örgütü lideri Şara’nın karar verdiğinin altını çizen Şeybani, Ruslarla yürütülen bu kritik temas sürecini şöyle anlattı:

Çok üst düzey bir tarafla görüştük; kim olduğunu söylemeyeceğim. Ama konuşma, sanki doğrudan Putin’le görüşüyormuşum gibiydi. Üstelik Türkiye üzerinden değil, doğrudan bir temas sağlandı.

Şeybani’nin aktardığına göre, bu süreçte muhalefet bir açıklama yayımladı ve “Putin’in bu açıklamayı okuyup beğendiği” bilgisi sahaya iletildi.

İLK YÜZ YÜZE GÖRÜŞME

Açıklamada, Rus heyetiyle ilk fiziksel temasın, Suriye ile Hatay‘ın Reyhanlı ilçesi arasında yer alan Bab el-Hava sınır kapısında yapıldığı belirtildi.

Şeybani, görüşmede Rus tarafına şunları ilettiklerini söyledi:

Rusya’nın Esad’a verdiği destek yanlıştı. Suriye halkı değişim istiyor. Eğer Suriye’de çıkarlarınız varsa, bunlar yeni hükümetle millî temelde düzenlenebilir. Milisler ve kirli anlaşmalar üzerinden değil…

Ancak Şeybani’ye göre, Ruslarla görüşmenin anahtarı, “Esad rejiminin düşmesi, Rusya’nın Suriye’den ayrılması anlamına gelmez” ifadesi oldu.

Bu sözün ardından da hava saldırılarının durdurulması konusu masaya yatırıldı. Muhalefet, İdlib ve Halep’e yönelik bombardımanın kesilmesini talep etti.

Şeybani, “Muhalefetin, Rus üslerini vurabileceğini ama bunu yapmadığını” öne sürdü.

HTŞ’NİN TALEPLERİ

Şeybani’ye göre, HTŞ liderliğindeki silahlı güçler, Rus tarafına aşağıdaki talepleri sundu:

• BM Güvenlik Konseyi’nde muhalefete yönelik siyasi kampanyanın durdurulması
• Medyada değişim sürecine karşı olan yayınların kesilmesi
• Şehirlere yönelik bombardımanının sona erdirilmesi
• Rus güçlerinin tamamen çekilmesi veya yeniden konuşlanma için görüşmeler yürütülmesi
• Moskova’nın Şam rejimine ‘sürecin bittiğini’ bildirmesi

Al Arabiya‘da yer alan habere göre, görüşmenin sonunda Rus heyeti Şeybani’ye, ‘muhalif güçlerin Şam’a ilerleyip ilerlemeyeceklerini’ sordu.

İddialara göre, Şeybani bu soruyu, “Evet, 48 saat içinde Şam’a varırız” şeklinde yanıtladı.