Çin’de doğum oranı dipte: Çözüm robotlarda mı?

Çin’de doğum oranı tarihi düşük seviyeye gerilerken, ülkenin gelecekte ciddi bir ekonomik şokla karşı karşıya kalabileceği yönündeki endişeler artıyor. Azalan iş gücü ve hızla büyüyen emekli nüfus, dünyanın en büyük ekonomilerinden biri olan Çin’de üretim ve sosyal güvenlik sistemi üzerinde baskı oluşturuyor.

Geçen ay açıklanan verilere göre, nakit teşvikler, vergi indirimleri ve evliliği kolaylaştıran düzenlemeler gibi doğumları artırmaya yönelik politikalar düşüşü durdurmaya yetmedi.

Çin yönetimi, çözümü robotik ve otomasyonda arıyor. Devlet Başkanı Şi Cinping’in uzun süredir öncelik verdiği üretimde dijitalleşme ve yüksek teknolojiye geçiş hedefi, şimdi demografik krize karşı da bir araç olarak görülüyor.

Uzmanlara göre, üretkenlikte sağlanacak artış, azalan iş gücünün ekonomik etkisini hafifletebilir. Hong Kong Üniversitesi’nden ekonomist Guojun He, “Robotlar, dijitalleşme ve yapay zekâ sayesinde iş gücü azalsa bile üretim seviyesi korunabilir ya da artırılabilir” değerlendirmesinde bulundu.

“DEMOGRAFİK UÇURUM” RİSKİ

Birleşmiş Milletler projeksiyonlarına göre, bugün nüfusun yüzde 23’ünü oluşturan 60 yaş üstü kesim, 2100 yılına gelindiğinde nüfusun yarısından fazlasını oluşturabilir.

Uzmanlar, mevcut eğilimin sürmesi halinde Çin’in emeklilik sisteminin zorlanacağını, sağlık harcamalarının artacağını ve ekonomik büyümenin yavaşlayacağını belirtiyor.

Çin hâlihazırda dünyanın en büyük endüstriyel robot pazarı konumunda. Uluslararası Robotik Federasyonu verilerine göre, 2024’te kurulan robotların yarısından fazlası Çin’de yer aldı.

“Made in China 2025” planı kapsamında elektrikli araç, güneş paneli ve ileri teknoloji üretiminde yoğun otomasyon kullanılıyor. Pekin ayrıca insansı robotlara da yatırım yapıyor. Ülkede 140’tan fazla şirket bu alanda faaliyet gösteriyor.

Robotların yalnızca fabrikalarda değil, yaşlanan nüfusa bakım hizmeti sunmada da kullanılması hedefleniyor. Devlet medyası, yaşlılara 24 saat destek verebilecek insansı robot projelerini öne çıkarıyor.

RİSKLER VE BELİRSİZLİKLER

Ancak uzmanlar, otomasyonun kısa vadede iş kayıplarını artırabileceği uyarısında bulunuyor. Çin’de bazı sektörlerde iş gücü açığı yaşanırken, diğerlerinde işsizlik sorunu sürüyor.

Teknolojik dönüşümün başarılı olması için yeniden eğitim programları, sosyal güvenlik reformları ve emeklilik sisteminin güçlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor.

Uzmanlara göre, demografik gerileme ile üretkenlik artışı arasındaki yarışın sonucu, yalnızca Çin ekonomisini değil, küresel dengeleri de etkileyecek.