Avustralya’nın ‘ulusal kahramanı’ savaş suçundan tutuklandı

Avustralya’nın en yüksek askeri nişanlarından biri olan Victoria Cross sahibi eski asker Ben Roberts-Smith, Afganistan’da silahsız sivillerin öldürülmesine ilişkin savaş suçu iddiaları kapsamında tutuklandı.

Avustralya Federal Polisi (AFP), 47 yaşındaki eski özel kuvvetler mensubunun Sydney Havalimanı’nda gözaltına alındığını ve hakkında beş ayrı savaş suçu suçlaması yöneltildiğini açıkladı.

AFP Komiseri Krissy Barrett, düzenlediği basın toplantısında, hayatını kaybeden kişilerin olay sırasında çatışmaya katılmadığını ve gözaltında, silahsız halde olduklarını belirtti.

Barrett, söz konusu kişilerin doğrudan Roberts-Smith tarafından ya da onun emriyle hareket eden askerler tarafından öldürüldüğünün iddia edildiğini söyledi.

Roberts-Smith’in 2009-2012 yılları arasında Afganistan’da görev yaptığı dönemde beş kişinin öldürülmesiyle bağlantılı olarak suçlandığı bildirildi. Her bir suçlama için azami cezanın müebbet hapis olduğu kaydedildi.

Sanığın kefalet talebinin reddedildiği ve çarşamba günü mahkemeye çıkarılacağı açıklandı.

Roberts-Smith, Afganistan’daki altı görev turu sırasında gösterdiği performans nedeniyle ülkenin en yüksek askeri ödülleriyle onurlandırılmış ve kamuoyunda “ulusal kahraman” olarak tanınmıştı.

Ancak hakkında ilk olarak 2018 yılında basında yer alan iddialarda, silahsız bir Afgan genci öldürdüğü ve bir başka kişiyi uçurumdan attıktan sonra vurulmasını emrettiği öne sürülmüştü.

MAHKEME SÜRECİ VE GEÇMİŞ DAVALAR

Roberts-Smith, söz konusu haberlerle ilgili açtığı iftira davasını kaybetmiş; 2023’te Federal Mahkeme, yöneltilen altı suçlamadan dördünün basın tarafından kanıtlandığına hükmetmişti. Yüksek Mahkeme de 2025 yılında yapılan son itirazı reddetmişti.

2020 yılında yayımlanan bir raporda, Avustralya Özel Hava Servisi (SAS) mensuplarının Afganistan’da çok sayıda silahsız mahkûmu öldürdüğüne dair güvenilir kanıtlar bulunduğu belirtilmişti.

Bu kapsamda başlatılan soruşturmalar çerçevesinde şu ana kadar 53 dosya incelenirken, 10 soruşturmanın halen sürdüğü bildirildi.

Yetkililer, delillerin başka isimlere ulaşması halinde yeni suçlamaların da gündeme gelebileceğini ifade etti.

Uluslararası Af Örgütü, tutuklamayı “adalet ve hesap verebilirlik açısından kritik bir adım” olarak değerlendirdi.

Örgüt yetkilileri, tüm iddiaların eksiksiz şekilde soruşturulması ve gerekli durumlarda yargı süreçlerinin işletilmesi çağrısında bulundu.