ABD-İran müzakereleri neden başarısız oldu?

Pakistanlı kaynaklar, ABD ve İran heyetlerinin görüşmelerin ardından İslamabad’dan ayrıldığını Reuters’a doğruladı. Altı haftayı aşkın süredir devam eden ve binlerce kişinin hayatını kaybettiği savaşın sona erdirilmesi hedefiyle yürütülen müzakerelerde taraflar, başarısızlığın sorumluluğunu karşılıklı olarak birbirine yükledi.

ABD: ‘İRAN İÇİN KÖTÜ BİR SONUÇ’

ABD Başkan Yardımcısı ve Amerikan heyetinin başkanı J.D. Vance, İslamabad’dan ayrılmadan önce yaptığı açıklamada, “Olumsuz haber şu ki anlaşmaya varamadık. Bu durumun İran için ABD’den çok daha kötü bir sonuç olduğunu düşünüyorum” dedi.

Vance, Tahran’ın nükleer silah üretmemeyi de içeren ABD şartlarını kabul etmediğini belirtti.

‘ABD’NİN TALEPLERİ ENGEL OLDU’

İran’a yakın, yarı resmi Tesnim Haber Ajansı ise anlaşmaya varılamamasının nedeninin, ABD’nin ‘aşırı ve abartılı talepleri’ olduğunu öne sürdü.

İslamabad’daki görüşmeler, 1979 İran Devrimi’nden bu yana iki ülke arasında gerçekleştirilen en üst düzey doğrudan temas olarak kayda geçti.

ATEŞKES TEHLİKEDE

Vance, kısa basın toplantısında, küresel enerji arzının yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması konusuna değinmedi. İran, savaşın başından bu yana boğazı kapalı tutuyor.

ABD Başkanı Donald Trump’ın müzakereler boyunca Vance ile 10’dan fazla kez görüştüğü belirtildi. Ancak Trump, görüşmeler sırasında yaptığı açıklamada, bir anlaşmanın ‘mutlak bir gereklilik olmadığını’ ifade ederek, “Anlaşma olsun ya da olmasın, biz kazandık” dedi.

ABD heyetinde özel temsilci Steve Witkoff ve Trump’ın damadı Jared Kushner yer alırken; İran heyetinde Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi bulundu.

Washington yönetimi, en azından Hürmüz Boğazı’nda uluslararası gemi geçişinin serbest bırakılmasını ve İran’ın uranyum zenginleştirme programına sınırlamalar getirilmesini hedefliyor. Tahran ise uzun süredir nükleer silah geliştirme iddialarını reddediyor.

Müzakerelerin başarısızlıkla sonuçlanması, halihazırda kırılgan olan ateşkesin geleceğini belirsiz hale getirirken, bölgedeki gerilimin yeniden tırmanabileceği değerlendiriliyor. Pakistan ise taraflara ateşkese bağlı kalmaları çağrısında bulundu.