Çin’den ABD Doları’na karşı finansal hamle: Yeni ödeme sistemi rekor kırdı

Çin’in yuan üzerinden uluslararası ödeme yapılmasını kolaylaştırmak amacıyla kurduğu CIPS sisteminde işlem hacmi ağustos ayında yeni bir rekora ulaştı.

Semafor’un, Atlantic Council araştırmacıları Jessie Yin ve Lize de Kruijf tarafından hazırlanan verilere dayandırdığı analizine göre sistemdeki hareketlilik özellikle ilkbaharda belirgin biçimde hızlandı ve ağustosta yeni zirve görüldü.

Veriler, bu yükselişin kısa süreli bir hareketten ziyade daha kalıcı bir eğilime dönüşebileceği değerlendirmelerini güçlendirdi.

YAPTIRIMLAR CIPS KULLANIMINI HIZLANDIRDI

CIPS kullanımındaki artışın ilkbaharda belirginleşmesinde İran savaşı sırasında yaptırım kapsamındaki şirketlerin ABD kontrolündeki finansal kanallara alternatif aramasının etkili olduğu belirtildi.

Son veriler ise bu hareketliliğin yalnızca savaş ve yaptırımların yarattığı geçici talebe bağlı kalmayabileceğini gösteriyor.

Atlantic Council Uluslararası Ekonomi Başkanı Josh Lipsky, küresel finans sisteminin ana göstergelerinde henüz büyük bir kırılma görülmediğini söyledi.

Lipsky, “En üst düzey rakamların tamamı istikrarlı kalıyor. Ancak kaputun altına baktığınızda bazı endişe verici işaretler var” dedi.

CIPS NEDİR?

Çin, Sınır Ötesi Bankalararası Ödeme Sistemi’ni 2015 yılında uluslararası ödemelerin yuan üzerinden gerçekleştirilmesini kolaylaştırmak amacıyla hayata geçirdi.

Atlantic Council verilerine göre CIPS’e doğrudan katılan finans kuruluşlarının sayısı kuruluşundan bu yana iki kattan fazla arttı.

Pekin, bunun yanında gelişmekte olan ülkelerle imzaladığı merkez bankası swap anlaşmaları üzerinden yuan kullanımını yaygınlaştırmaya çalışıyor.

YUANIN REZERVLERDEKİ PAYI GERİLEDİ

CIPS’in büyümesine rağmen yuanın küresel merkez bankalarının rezervlerindeki payı 2022’den bu yana geriliyor.

Bu nedenle Çin’in kısa vadede ABD dolarının yerini yuanla doldurması beklenmiyor.

Analizde, Pekin’in dolar merkezli finansal sisteme alternatif oluşturabilecek daha küçük ölçekli bir altyapıyı adım adım genişlettiği ancak mevcut ölçeğin doların küresel konumunu tehdit edecek seviyeye ulaşmadığı belirtildi.

DOLAR KÜRESEL SİSTEMDEKİ AĞIRLIĞINI KORUYOR

ABD doları, küresel ticaretin ve döviz işlemlerinin büyük bölümünde kullanılmaya devam ediyor.

Birbirleriyle doğrudan sınırlı işlem gören para birimlerinin çevriminde de doların ara para birimi olarak kullanılması, bu merkezi konumu güçlendiriyor.

Örneğin Türk Lirası’nın Hindistan rupisine çevrilmesi gibi işlemlerde çoğu zaman doğrudan kur yerine dolar üzerinden işlem yapılması, ABD para biriminin uluslararası finans sistemindeki ağırlığını koruduğunu gösteriyor.