ABD Senatosu’ndan Trump’a Grönland freni

ABD’li senatörler, Başkan Donald Trump’ın NATO üyesi ülkelerin topraklarına yönelik olası bir hamlesini engellemeyi amaçlayan yasa tasarısı sundu.

İki partinin desteğiyle hazırlanan tasarı, Grönland dahil herhangi bir NATO ülkesinin toprağına “abluka, işgal, ilhak” gibi adımlarla müdahalede bulunmak için federal kaynak kullanılmasını yasaklamayı hedefliyor.

Salı günü sunulan NATO Unity Protection Act adlı tasarı, Demokrat Senatör Jeanne Shaheen ile Cumhuriyetçi Senatör Lisa Murkowski tarafından hazırlandı.

Tasarı, Savunma Bakanlığı ve Dışişleri Bakanlığı bütçesinin, herhangi bir NATO üyesinin toprağı üzerinde “kontrol kurma” amacıyla kullanılmasına engel getirmeyi amaçlıyor.

Tasarıya ilişkin açıklama yapan Senatör Shaheen, “Bu iki partili yasa, ABD vergi gelirlerinin NATO’yu parçalayacak ve NATO’ya dair taahhütlerimizi ihlal edecek eylemler için kullanılamayacağını açık biçimde ortaya koyuyor” dedi.

Shaheen, Grönland’a yönelik söylemlerin ABD’nin ulusal güvenlik çıkarlarını da zedelediğini savunarak, Kongre’de bu yaklaşımın iki partili bir karşılık bulduğunu ifade etti.

Cumhuriyetçi Senatör Lisa Murkowski ise NATO’nun, küresel barış ve istikrarı hedef alan girişimlere karşı “en güçlü savunma hattı” olduğunu vurguladı.

Murkowski, “Amerika’nın devasa kaynaklarını müttefiklerine karşı kullanması fikri son derece rahatsız edici. Bu yaklaşım Kongre tarafından yasayla reddedilmelidir” dedi.

TRUMP’IN GRÖNLAND ISRARI

Tasarı, Trump’ın Danimarka’ya bağlı özerk bir bölge olan Grönland’ın Washington’un kontrolüne alınması gerektiği yönündeki açıklamalarını sürdürmesi üzerine gündeme geldi.

Trump’ın bu yöndeki çıkışları, Avrupa’daki NATO müttefiklerinde “ittifakın geleceği” tartışmalarını da beraberinde getirdi.

NATO’nun temel prensibi olan “Bir üyeye saldırı, tüm üyelere saldırıdır” yaklaşımının zedelenebileceği uyarıları yapılıyor.

Trump, Grönland’ın kontrol altına alınmaması halinde Çin veya Rusya’nın bölgede güç kazanacağını öne sürüyor.

Trump’ın son açıklamalarında, “Onlarla bir anlaşma yapmak isterim, bu daha kolay. Ama bir şekilde Grönland’ı alacağız” ifadelerini kullandığı aktarıldı.

DANİMARKA VE GRÖNLAND’DAN YANIT

Trump’ın açıklamalarına Danimarka ve Grönland’dan sert tepki geldi. Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ile Grönland Başbakanı Jens-Frederik Nielsen, Kopenhag’da düzenledikleri ortak basın toplantısında egemenlik vurgusu yaptı.

Nielsen, “Eğer şu anda ABD ile Danimarka arasında seçim yapmak zorunda kalırsak, Danimarka’yı seçeriz. NATO’yu seçeriz. Danimarka Krallığı’nı seçeriz. AB’yi seçeriz” dedi.

Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Lokke Rasmussen ile Grönland Dışişleri Bakanı Vivian Motzfeldt’in, çarşamba günü Washington’da ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile bir araya gelmesi bekleniyor.

Ayrıca Demokrat Senatör Chris Coons ve Cumhuriyetçi Senatör Thom Tillis’in de aralarında bulunduğu iki partili bir heyetin cuma günü Danimarka’ya giderek yerel yetkililerle görüşeceği belirtildi.

ANKET: YÜZDE 85’İ KARŞI

Yaklaşık 57 bin kişinin yaşadığı Grönland’da kamuoyunun büyük bölümünün ABD kontrolüne karşı olduğu bildiriliyor.

Danimarka basınından Berlingske’nin geçen yıl yaptırdığı ankete göre, Grönlandlıların yüzde 85’i ABD’ye katılmak istemediğini söylerken, yüzde 6’sı bu fikre destek verdi.