Savaşın gölgesinde… ABD-İran görüşmeleri sona erdi!

Bekayi, bugün Cenevre’de yaptığı açıklamada, görüşmelerin ‘teknik aşamaya’ geçmesinin, ‘yaptırımların kaldırılması’ ve ‘nükleer yükümlülükler’ şeklinde iki temel başlıkta, uygulamaya dönük ayrıntıların ele alınmaya başlanması anlamına geldiğini söyledi.

Bekayi, İran heyetinde ekonomik, hukuki ve teknik uzmanların yer almasının yanı sıra, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Genel Direktörü Rafael Grossi’nin rolünün de bu hassas görüşmeler için gerekli zemini sağladığını ifade etti.

Son iki gün içinde Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi ve Grossi ile yoğun temaslar yürütüldüğünü belirten Bekayi, İran’ın stratejik görüş ve değerlendirmelerinin bu görüşmelerde aktarıldığını söyledi.

Bekayi ayrıca, konuların sabah saatlerinden itibaren arabulucu üzerinden ABD tarafına iletildiğini, dolaylı müzakerelerin ise UAEA’nın doğrulama ve ilerletme konusunda kilit rol oynadığı teknik ayrıntılar üzerinde yoğunlaştığını kaydetti.

SAVUNMA KONULARI MÜZAKEREYE KAPALI

İran, bugün erken saatlerde savunma konularının (özellikle balistik füzelerin) müzakere dışı olduğunu yineledi ve baskı altında taviz verilmeyeceğini vurguladı.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Mecid Taht Ravançi, ülkesinin yalnızca nükleer dosya hakkında müzakere edeceğini, savunma meselelerinin gündemde olmadığını söyledi.

Ravançi, “Karşı taraf baskı yoluyla İran’dan taviz koparabileceğini sanıyorsa, bunun bir yanılgı olduğunu pratikte göstermeliyiz” ifadelerini kullandı.

ZENGİNLEŞTİRME ORANINDA ‘AYARLAMA’

İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Başkan Yardımcısı Abbas Muktedai, ülkesinin elde edeceği kazanımlar karşılığında uranyum zenginleştirme oranını anlaşmaya uygun şekilde ayarlamaya hazır olduğunu açıkladı.

Reuters’a konuşan üst düzey bir İranlı yetkili ise Tahran’ın müzakerelere ‘ciddi ve yapıcı’ önerilerle katıldığını belirterek, “ABD ile görüşmelerin sonucuna ilişkin önceden belirlenmiş bir senaryo yok” dedi. Ancak Washington’un ‘gerçekçi olmayan taleplerden’ vazgeçmesi gerektiğini savundu.

ASKERİ TEHDİT VE BÖLGESEL GERİLİM

Cenevre’de bugün üst düzey ABD ve İranlı diplomatların katılımıyla yapılan görüşmeler, ABD’nin anlaşma sağlanamaması halinde askerî seçenekleri gündeme getirdiği bir ortamda gerçekleşti. İran devlet televizyonuna göre toplantıya Umman Dışişleri Bakanı da katıldı.

İran ile ABD temsilcileri arasındaki ilk tur görüşmeler, 6 Şubat’ta Umman’da yapılmış ve ‘olumlu’ olarak nitelendirilmişti.

Bu süreçte Washington’un bölgedeki askerî varlığını artırmasına paralel olarak Tahran, herhangi bir saldırıya anında karşılık vereceği uyarısında bulundu. İran Devrim Muhafızları da pazartesi gününden bu yana Hürmüz Boğazı’nda tatbikat düzenliyor.