“Ardahan kavılca buğdayı”, 20-25 yıl öncesine kadar Anadolu’da neredeyse yok olma tehlikesi ile karşı karşıya iken birkaç iyi insanın gayretleriyle üretimi tekrar canlandırılarak TÜRKPATENT nezdinde coğrafi işaret tesciline hak kazandı.
Ardahan kavılca buğdayı, geçmişi 10 bin yıla dayanan, 28 kromozomlu, sert yapılı, çoğunlukla iki veya üç danecikli, hem bu danecikleri tek tek hem de bu danecikleri beraberce kaplayan ikinci bir kabuk yapısı sayesinde en sert iklim koşullarına, susuzluk ve zararlılara karşı binlerce yıl dayanarak günümüze kadar hayatta kalabilmiş antik bir buğday türü. Unutulmaya yüz tutmuşken düşük glüten oranı ve besleyici değerleriyle üretici ve tüketicilerin ilgisini çekmiş, kurulan modern işleme tesisi sayesinde işlenme sırasında yaşanan olumsuzluklar giderilmiş ve son olarak aldığı coğrafi işaret tesciliyle tekrar hak ettiği değere ulaşmış.
1925’TE KURTULAN BUĞDAY
Ardahan Ticaret ve Sanayi Odası’nın, kavılcanın tescil çalışmalarında yaptığı çalışmalar sırasında ulaştığı bilgiler ve hikâyeler ise dinlemeye ve okumaya değer türden. Ardahan Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Çetin Demirci, söz konusu öyküleri gazetemiz Cumhuriyet’e anlattı.
Demirci’nin anlattığına göre, 1923 yılında imkânsızlıklarla mücadele etmek için dört koldan büyük bir seferberlik başlatılmış. Cumhuriyet daha iki yaşındayken Atatürk o dönemde buğday araştırmaları bakımından dünyanın en önde gelen araştırma merkezi olan Rusya’daki Vavilow Enstitüsü’nden 12 bilim insanını Türkiye’ye davet eder. Prof. Zhukovsky önderliğindeki bu uzman ekip 1925-1927 yılları arasında ülke düzeyinde yaptığı araştırmalarda diğer bitki türleri yanında 291 buğday türü ve örneğini toplayarak inceler. Bu çalışma sonucunda yazılan “Türkiye’nin Zirai Bünyesi” adlı eserde
Ardahan kavılca buğdayının ülke düzeyinde tükenmekte olduğu bildirilir. Daha sonra çalışmaların son aylarında ekibe dahil olan Azerbaycan Türkü Dr. Hacızade Mirza Gökgöl, “Türkiye Buğdayları Tom I” ve “Türkiye Buğdayları Tom II” adlı eserlerde, Ardahan kavılca buğdayının ülkemizde sadece Ardahan’da gözlendiğini ilginç bir tespit olarak kaydeder. Ardahan kavılca buğdayı, tüm bu yaşanmışlıkların sonucunda coğrafi işaret olarak tescil edilmesi ve üretiminin yaygınlaşarak özel değirmenlerde zayiatsız işlenmesiyle birlikte bugün tekrar yurttaşların erişebileceği bir ürün haline geldi.
kaydırmaya devam ederek gündemden son dakika ve magazin haberlerine havadiskolik.com üzerinden anında erişebilirsiniz ve bizi twitter hesabımızdan takip etmeyi unutmayın ! https://x.com/havadiskolik
SEKTÖREL
16 Kasım 2026SEKTÖREL
16 Kasım 2026SEKTÖREL
16 Kasım 2026SEKTÖREL
16 Kasım 2026SEKTÖREL
16 Kasım 2026
1
Son dakika… AFAD duyurdu: Balıkesir’de korkutan deprem!
8412 kez okundu
2
Apple’dan çalışanlarına zam kararı
8203 kez okundu
3
İsrail, Yemen’in başkenti Sana’yı vurdu
7938 kez okundu
4
Maaş isyanı sendika kriziyle büyüdü… Sendika değiştiren işçiler kapı önünde!
7912 kez okundu
5
Çanakkale’de denizde mayın bulundu!
7821 kez okundu
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.