Grönland restleşmesinde yumuşama: Trump geri adım attı

ABD Başkanı Donald Trump, Grönland’ı ele geçirmek için gümrük tarifelerini baskı aracı olarak kullanacağı yönündeki tehditlerinden çarşamba günü geri adım attı.

Davos’ta NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile görüşen Trump, askeri güç kullanımını da dışladığını söyledi ve Danimarka’ya bağlı özerk bölge Grönland’la ilgili anlaşmazlığı sona erdirecek bir “anlaşmanın yakın” olabileceği mesajını verdi.

İsviçre’nin Davos kasabasında konuşan Trump, Batılı Arktik müttefiklerinin 57 bin nüfuslu stratejik ada için yeni bir anlaşma oluşturabileceğini savundu.

Trump, bunun “Altın Kubbe” füze savunma sistemi hedefi ve kritik minerallere erişim isteğini karşılayacağını, aynı zamanda Rusya ve Çin’in Arktik’teki etkisini sınırlayacağını öne sürdü.

Trump, “Herkesin çok mutlu olacağı bir anlaşma. Uzun vadeli bir anlaşma. Nihai uzun vadeli anlaşma… Güvenlik ve mineraller açısından herkesi çok iyi bir konuma getiriyor” dedi. Trump ayrıca, “Bu sonsuza kadar sürecek bir anlaşma” ifadelerini kullandı.

RUTTE'DEN AÇIKLAMA

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ise görüşmede Grönland’ın Danimarka’ya bağlı kalıp kalmayacağı konusunun gündeme gelmediğini söyledi. Rutte, Trump’ın esas odağının Arktik’te artan Rusya ve Çin faaliyetlerine karşı bölgenin nasıl korunacağı olduğunu ifade etti.

Trump, Dünya Ekonomi Forumu’nda yaptığı konuşmada Grönland konusunda askeri seçeneği dışlayarak, “İnsanlar güç kullanacağımı düşündü ama kullanmak zorunda değilim. Güç kullanmak istemiyorum. Güç kullanmayacağım” dedi.

1 ŞUBAT TARİFELERİ ASKIYA ALINDI

Trump, Truth Social hesabından yaptığı açıklamada ABD ve NATO’nun “Grönland ve tüm Arktik bölgesi için gelecekteki anlaşmanın çerçevesini oluşturduğunu” belirtti.

Trump, bu “anlayış” doğrultusunda 1 Şubat’ta yürürlüğe girmesi planlanan gümrük tarifelerini uygulamayacağını duyurdu.

Trump, hafta sonu sekiz Avrupa ülkesine (Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, İngiltere, Hollanda ve Finlandiya) yönelik gümrük vergilerini kademeli artırma tehdidinde bulunmuştu.

NATO’dan yapılan açıklamada, Danimarka, Grönland ve ABD arasında Rusya ve Çin’in Grönland’da ekonomik ya da askeri bir “ayak izi” edinmesini engellemeye dönük görüşmelerin devam edeceği bildirildi.

Görüşmelerin tarihi ve yeri paylaşılmazken, Trump sürece Başkan Yardımcısı JD Vance, Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve özel temsilci Steve Witkoff’un katılacağını söyledi.

“HALKIN KENDİ KADERİNİ BELİRLEME HAKKI ÖNEMLİ”

Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Lokke Rasmussen ise sürecin sosyal medya üzerinden değil, diplomasi yoluyla yürütülmesi gerektiğini belirtti. Rasmussen, “Bizim için kritik olan, Danimarka Krallığı’nın bütünlüğü ve egemenliğine saygı duyulması ve Grönland halkının kendi kaderini tayin hakkının korunmasıdır” dedi.

Trump’ın Grönland çıkışı, Davos gündemine damga vurdu. Avrupa diplomatik kaynakları, Trump’ın ton değiştirmesinin anlaşmazlığı tamamen çözmediğini ancak müttefikler arasındaki açık gerilimi yumuşattığını belirtti.

Öte yandan Trump, konuşmasında Danimarka’yı “nankörlükle” suçladı, Grönland’ı “bir parça buz” olarak niteledi ve talebini “küçük bir istek” şeklinde savundu.

Trump’ın askeri güç ve tarife tehditlerinde geri adım sinyali vermesi, piyasalarda da etkisini gösterdi. Wall Street’te alımlar hızlanırken, S&P 500 endeksi gün içinde yaklaşık iki ayın en güçlü yükselişini kaydetti.