Danıştay, sendikanın kararı ile iş bırakan aile hekimlerine ödeme yapılmamasını haklı buldu

Danıştay İkinci Daire Başanlığı dün aile hekimleriyle ilgili kararları yayınladı. Kararlar içerik olarak benzer. Sendikaların aldığı kararlar doğrultusunda çeşitli zamanlarda iş bırakan aile hekimlerine ödeme yapılmamasıyla ilgili. İçerik olarak hemen hemen aynı olan kararlar sendikaları ve aile hekimlerini yakından ilgilendiriyor.

Özet olarak farklı tarihlerde sendikaların aldığı kararlar doğrultusunda iş bırakan aile hekimlerine çalışmadıkları günler için ödeme yapılmadı. Hekimler dava açtı. İdare mahkemeleri hekimleri haklı buldu. Ancak temyiz üzerine Danıştay’da bu kararlar bozuldu. Aile hekimlerine ödeme yapılmaması haklı bulundu.

İDARE MAHKEMESİ HEKİMİ HAKLI BULDU

Örneğin dairenin bir kararına göre, sözleşmeli aile hekimi olarak görev yapan doktor, sendikanın aldığı karar doğrultusunda 2024 yılı kasım ayında 3 gün, aralık ayında 5 gün işe gitmedi. Bu gerekçeyle de kasım ve aralık ücretleri eksik ödendi. Hekim dava açtı. İdare mahkemesi, hekimin sendikanın aldığı karar doğrultusunda iş bırakma eylemini gerçekleştirdiğini, “sendikal haklar ve örgütlenme özgürlüğü kapsamında çalışma hayatına ilişkin çıkarlarını savunmak amacıyla göreve gelmeme şeklinde gerçekleştirilen eyleme katılmasının, demokratik toplum düzeninin gerekleri ve ölçülülük ilkeleri sınırları içerisinde olduğuna” dikkat çekti.

Kararda, anayasa ile güvence altına alınan “sendikal faliyete ilişkin hakkını kullanmak şeklinde yasal bir mazaret bulunduğu, dolayısıyla da ücret, teşvik ve destek ödemelerinden kesinti yapılmasına ilişkin işlemlerin hukuka uygun olmadığına” vurgu yapıldı.

Hekime ödeme yapılmaması işlemini iptal eden mahkeme, 2024 kasım ve aralık aylarına ilişkin ücret, teşvik ve destek ödemelerinden yapılan kesintilerin, kesintinin yapıldığı tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte hekime ödenmesine hükmetti.

TEMYİZ EDİLDİ

Danıştay Başsavcılığı tarafından temyiz edilen dosya Danıştay 2. Dairesi’ne gitti. Daire kararında, Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği’ne dikkat çekti. Hekimin sözü edilen tarihlerde işe gelmediğine işaret edilen kararda, şöyle denildi:

“Davacı tarafından, sendikal faaliyet sebebiyle işe gelmediği, belirtilen mazeretinin haklı sebep olarak kabul edilmesi ve kendisine ödeme yapılması gerektiği ileri sürülmekte ise de ilgili yönetmelik hükümleri gereği, ödeme yapılabilecek ‘işe gidilmeyen gün’ kapsamındaki istisnalar arasında yer almayan durum için davacıya ödeme yapılmasına imkan bulunmamaktadır.”

Daire kararında ayrıca Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Yasası’na da işaret ederek, grev hakkını kullananak iş bırakan işçiye çalışmadığı günler için ücret ödenmemesi esası getirildiğini, bu durumun, sendika hakkının ihlali sayılmadığını savundu.

Sağlık çalışanlarına acil sağlık hizmetlerini aksatmadan iş bırakmaları nedeniyle disiplin cezası verilemeyeceğine ilişkin çok sayıda AİHM kararı ile ulusal yargı kararı bulunduğuna işaret edilen kararda, “Çalışılmayan günler için idari hizmet sözleşmesinde yer alan hükme dayanılarak ücret ödenmemesi, iş bırakma eylemleri yoluyla haklarını korumayı ve geliştirmeyi amaçlayan çalışanların sendikal faliyetlerinin engellenmesi olarak kabul edilemeyeceğinden, davacının sendikal faaliyet sebebiyle işe gitmemesi anılan gün için ödeme yapılmamasına engel oluşturmamaktadır” denildi.

Daire, idare mahkemesi tarafından aile hekimi lehine verilen kararı bozdu. Kararlar oyçokluğu ile alındı.