18 yaşından önce sigorta girişi olanlar dikkat: Yargıtay’dan emeklilik kararı
Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinin ardından emeklilik başvurusu yapan bir kişinin 18 yaşından önceki çalışma süresiyle ilgili açtığı dava, Yargıtay'a taşındı. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), başvurucunun babasına ait iş yerinde çalıştığı dönemin sigortalılık başlangıcında dikkate alınamayacağını savunurken, Yargıtay eksik inceleme yapıldığı gerekçesiyle yerel mahkemenin kararını bozdu.
Davacı, 12 Mayıs 1998 ile 25 Temmuz 1998 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında bildirilen 68 günlük 4/a hizmetinin sigortalılık başlangıcında esas alınmasını istedi. SGK'nin talebi kabul etmemesi üzerine yargı yoluna giden kişi, emeklilik koşullarını sağladığının tespit edilmesini ve kendisine yaşlılık aylığı bağlanmasını talep etti.
SGK, 18 YAŞ ÖNCESİ ÇALIŞMANIN ŞARTLARINA DİKKAT ÇEKTİ
Dava sırasında savunma yapan SGK, davacının 60 yaş ve 7 bin prim günü koşullarını karşılamadığını belirterek emeklilik talebinin reddedilmesini istedi. Kurum, anne veya babaya ait iş yerinde çalışan küçüklerin sigortalı sayılabilmesi için özel hukuki koşulların bulunduğunu hatırlattı.
SGK'nin savunmasına göre, ilgili dönemde ayırt etme gücüne sahip küçüklerin anne veya babalarının iş yerinde çalışabilmesi için yasal temsilcinin katılımıyla yazılı olarak düzenlenmiş ve hakim tarafından onaylanmış bir hizmet sözleşmesi bulunması gerekiyordu.
Kurum ayrıca 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesine dayanarak, 18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların sigortalılık başlangıcının 18 yaşını doldurdukları tarih olarak kabul edildiğini bildirdi.
Davacı adına işe giriş bildirgesi düzenlenmiş olmasının tek başına fiili çalışmayı kanıtlamayacağını savunan SGK, ilgili döneme ait aylık bildirge ve bordroların kurum kayıtlarında bulunmadığını da belirtti.
YEREL MAHKEME EMEKLİLİK TALEBİNİ KABUL ETTİ
İlk derece mahkemesi, davacının talebini kabul ederek 3 Mart 2023 tarihli başvurusu itibarıyla yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine karar verdi. Mahkeme, emekli aylığının 1 Nisan 2023 tarihinden itibaren ödenmesine hükmetti.
SGK'nin karara yaptığı itiraz Bölge Adliye Mahkemesi tarafından reddedildi. Kurumun temyiz başvurusu üzerine dosya Yargıtay 10. Hukuk Dairesince incelendi.
YARGITAY FİİLİ ÇALIŞMANIN ARAŞTIRILMASINI İSTEDİ
Dosyayı değerlendiren Yargıtay, sigortalılığın kabulü için hizmet sözleşmesinin yanı sıra fiili çalışmanın da kanıtlanması gerektiğine işaret etti. İncelemede, davacının babasına ait iş yerinde çalıştığı döneme ilişkin 12 Mayıs 1998 tarihli işe giriş bildirgesinin 11 Haziran 1998'de kuruma verildiği ve 68 günlük hizmet bildirimi yapıldığı belirlendi.
Ancak iş yerinin sicil bilgileri ile ilgili döneme ait bordroların dosyada bulunmaması nedeniyle çalışmanın gerçekliği konusunda yeterli araştırma yapılmadığı değerlendirildi.
Yargıtay, davacının belirtilen tarihlerde iş yerinde fiilen çalışıp çalışmadığının açıklığa kavuşturulması için kapsamlı inceleme yapılmasını istedi. Bu kapsamda ilgili dönemin bordrolarında adı bulunan çalışanların ve tarafsız tanıkların tespit edilerek ifadelerinin alınması, tanıklara ait hizmet cetvellerinin SGK'den getirtilmesi gerektiği belirtildi.
Bordro tanıklarına ulaşılamaması ya da alınan ifadelerin yeterli bulunmaması halinde ise SGK, zabıta, maliye, meslek odaları ve muhtarlık aracılığıyla araştırma yapılması istendi. Komşu iş yerlerinde çalışanların ve iş yeri sahiplerinin bilgilerine başvurulması gerektiği vurgulandı.
SİGORTALILIK BAŞLANGICI 1999 OLARAK HESAPLANDI
Yargıtay kararında, 18 yaşından önceki hizmetin fiilen gerçekleşip gerçekleşmediğinin araştırılmasının yanı sıra sigortalılık başlangıcının hangi tarihe göre belirleneceği de ele alındı.
506 sayılı Kanun'un 60/G maddesi kapsamında davacının sigortalılık başlangıcının 11 Ağustos 1999 olarak kabul edilmesi gerektiği belirtildi. Bu durumda 25 yıllık sigortalılık süresinin 11 Ağustos 2024 tarihinde tamamlanacağına dikkat çekildi.
Dolayısıyla davacıya 1 Nisan 2023'ten itibaren emekli aylığı bağlanması yönündeki yerel mahkeme kararının da hukuki açıdan hatalı olduğu ifade edildi.
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, eksik araştırma ve incelemeyle hüküm kurulduğu gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesinin kararını ortadan kaldırarak ilk derece mahkemesinin kararını oy birliğiyle bozdu.
KARAR KÜÇÜK YAŞTAKİ ÇALIŞMALAR İÇİN NE ANLAMA GELİYOR?
Karar, 18 yaşından önce anne veya babasına ait iş yerinde çalıştığını belirten kişilerin sigortalılık iddialarında yalnızca işe giriş bildirgesinin yeterli olmayabileceğini ortaya koyuyor. Fiili çalışmanın somut delillerle kanıtlanması ve ilgili döneme ait kayıtların ayrıntılı biçimde incelenmesi gerekiyor.
kaydırmaya devam ederek gündemden son dakika ve magazin haberlerine havadiskolik.com üzerinden anında erişebilirsiniz ve bizi twitter hesabımızdan takip etmeyi unutmayın ! https://x.com/havadiskolik